Like ons!
Mijn patronen: de schaamte voorbij

Indespiegel

Mijn patronen: de schaamte voorbij

In deze serie laat ik mijn licht schijnen over de patronen die ik bij mezelf waarneem. Patronen die ingesleten zijn en waar ik regelmatig mee geconfronteerd word. Soms helpend en vaak ook niet. In de voorgaande delen een schreef ik over onrecht en verlatingsangst. In deel drie mijn patroon bij schaamte. Dingen waar ik me voor schaam(-de) en hoe ik daarmee omga.
 
Onlangs was ik op een bijeenkomst voor zzp-ers. Een van de eerste en meest gestelde vragen zijn dan: ‘Goh, wat doe jij eigenlijk?’ Een doodnormale vraag die vaak ook voorgekauwde en standaard antwoorden oplevert als schilder, coach of ICT-er. Nog geen jaar geleden had ik deze vraag kalm en zelfverzekerd beantwoord: financieel adviseur. Deze bewuste avond werd ik echter geconfronteerd met een gevoel van schaamte. Schaamte die in eerste instantie veroorzaakt leek te worden doordat ik momenteel zoekende ben welke kant ik precies op wil met mijn professionele carrière. Deze schaamte had tot gevolg dat ik met een warm gezicht, natte oksels en klamme handen vooral snel de aandacht op de ander wilde richten.
 
Dit gevoel van schaamte herken ik gelukkig de laatste tijd steeds minder vaak bij mezelf. Op de bovenbouw van de basisschool, de middelbare school en de universiteit was ik veel meer vertrouwd met dat gevoel. Ik herinner me nog goed dat ik in groep 6 onder vuur genomen werd door de groep populaire jongens. Als ik vervolgens letterlijk het schaamrood op mijn kaken had staan, zei een van de meest dominante klasgenootjes dan luid gniffelend: ‘Kijk, zijn kacheltje staat weer aan.’ In de pubertijd voelde ik me tijdens het uitgaan onzeker over mijn uiterlijk wat erin resulteerde dat ik met een knalrood gezicht mijn eigen ongemak probeerde weg te drinken. Eenmaal in de twintig voelde ik me vooral onzeker als het in gesprekken over mij ging. Liever ontweek ik de schaamte en bracht ik het gesprek vakkundig op de ander of op oppervlakkige onderwerpen als voetbal en werk.
 
De vraag die de afgelopen jaren vaak in mijn leven op kwam borrelen was: waar schaam ik me nou eigenlijk écht voor? Dat antwoord was even pijnlijk als eenvoudig. Mijn eigen ik. Ik geloof niet dat ik deze schaamte voor mezelf heb meegekregen bij mijn geboorte. Veel aannemelijker vind ik de hypothese dat ik op een gegeven moment, vermoedelijk in mijn jonge jeugd, niet voldeed aan de sociale context waarin ik verkeerde. Als kleine jongen droeg ik onorthodoxe kleding. Felle kleuren en opvallende designs. Ik ging zelfs met twee verschillende schoenen naar school. Gewoon omdat ik het leuk vond. Tot het moment dat ik het doelwit werd van de eerder beschreven ‘kabel’ van populaire jongens. Binnen dit discours* werden deze uiterlijkheden niet getolereerd. Dat werd mij pijnlijk duidelijk gemaakt met als gevolg dat ik me aan ging passen en schaamde zodra ik buiten de regels trad.
 
Bovenstaande ontdekking kwam natuurlijk niet van de ene op de andere dag. Onbewust heb ik door de zoektocht tijdens en na mijn burn-out deels antwoorden gekregen op filosofische vragen als: wie ben ik, wat wil ik en tot welk discours wil ik eigenlijk behoren? Dat heeft enerzijds het beeld wat ik over mezelf heb ten goede doen veranderen. Anderzijds heeft het er ook voor gezorgd dat ik me meer ben gaan omgeven door mensen waar ik me fijn en comfortabel bij voel. Ben ik dan helemaal schaamteloos? De inleiding op dit artikel geeft eigenlijk al antwoord op die vraag. Ook ik schaam me zo nu en dan nog voor mezelf en de mening die anderen mogelijk over mij hebben. Gelukkig ben ik ook maar een mens. (foto: Wiki Commons/CC BY-SA 2.0)
 
 
* Vertoog of discours (Engels: discourse, Frans: discours) is het spreken van een bepaalde groep op een bepaald niveau (politiek, wetenschap, literatuur, 'alledaags') waarmee de betreffende groep de werkelijkheid structureert en daarmee impliciet vastlegt wat zij voor moraliteit en waarheid houdt. (Bron: Wikipedia)

1 reacties

  1. nombroek

    nombroek

    23 Jun 2019 om 22:11

    :) mooi stukje x

Schrijf een reactie

Om een reactie te kunnen schrijven dien je ingelogd te zijn. Login/Registreer je hier direct!

Populair

Naar boven